12-letnia Nela nie miała objawów. Badania wykryły cukrzycę typu 1 [Zdjęcia]

Badania w kierunku cukrzycy

Lekarze zaangażowani w projekt EDENT1FI (European Diagnosis of Early Non-clinical Type 1 Diabetes Interception) osiągnęli ważny etap badań – w Polsce przebadano już 10 tys. dzieci w kierunku wczesnych stadiów cukrzycy typu 1. To największy program przesiewowy tego typu w kraju. O projekcie w trakcie wtorkowej konferencji prasowej, 5 maja, opowiedziała diabetolog prof. Przemysława Jarosz-Chobot. W trakcie spotkania obecna była też mama z córką Nelą, u której wykryto cukrzycę typu 1.  

Największą zaletą tych badań jest to, że pozwalają wykryć chorobę jeszcze zanim pojawią się pierwsze objawy. powiedziała w trakcie spotkań z mediami diabetolog prof. Przemysława Jarosz-Chobot

EDENT1FI to ogólnoeuropejska inicjatywa przebadania 200 tys. dzieci i nastolatków w wieku 1–17 lat w 13 krajach Europy w celu wykrycia wczesnych stadiów cukrzycy typu 1 (T1D). Na przesiewowe badania biomarkerów autoimmunologicznych zgłosiło się do tej pory 58 tys. dzieci, do 9 ośrodków w Polsce, Niemczech, Danii, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Włoszech, Czechach i Portugalii.

W Polsce projekt jest prowadzony przez Śląski Uniwersytet Medyczny, Klinikę Diabetologii Dziecięcej i Medycyny Stylu Życia i Warszawski Uniwersytet Medyczny.

Cukrzyca typu 1 jest chorobą autoimmunologiczną, wynikającą z zaburzeń układu odpornościowego, na które nie mamy wpływu. Oprócz predyspozycji genetycznych znaczenie ma także czynnik środowiskowy, który wciąż nie jest do końca poznany. Choroba rozwija się przez wiele miesięcy, a nawet lat. Dopiero gdy dochodzi do zniszczenia komórek beta trzustki produkujących insulinę, pojawiają się objawy. Wtedy możliwe jest już tylko leczenie objawowe, czyli podawanie insuliny. wyjaśniła diabetolog prof. Jarosz-Chobot

Badanie przesiewowe pozwala na identyfikację dzieci znajdujących się w grupie ryzyka jeszcze przed wystąpieniem objawów choroby. Dzięki temu możliwe jest wdrożenie działań zapobiegawczych oraz edukacja pacjentów i ich rodzin w zakresie postępowania z chorobą.

W programie mogą wziąć udział dzieci w wieku od 2 do 17 lat. Badanie nie wymaga bycia na czczo. Wśród uczestników znalazła się m.in. 12-letnia Nela.

Trafiłyśmy do programu przypadkiem. W grupie rodziców pojawiła się informacja o badaniach. Z ciekawości postanowiłyśmy skorzystać. Nikt w naszej rodzinie nie choruje na cukrzycę, więc byłyśmy przekonane, że wszystko jest w porządku. mówi Karolina, mama dziewczynki

Jak dodaje, pierwsze wyniki były niejednoznaczne, a ostateczna diagnoza przyszła dopiero po kolejnych badaniach.

Początkowo podejrzenie dotyczyło syna, ale ostatecznie okazało się, że to u Neli wykryto chorobę. Kolejne badania potwierdziły obecność przeciwciał. Jesteśmy w fazie przedobjawowej i uczymy się z tym żyć. podkreśla pani Karolina

16 zdjęć

Konferencja prasowa "Największe w Polsce badanie w kierunku wykrycia cukrzycy typu 1"

Mimo diagnozy codzienne funkcjonowanie dziewczynki nie zmieniło się diametralnie.

Córka jest bardzo aktywna – trenuje akrobatykę powietrzną i pływa. To pomaga utrzymać poziom cukru w ryzach. Korzystamy z glukometru, czasami także z sensora, który monitoruje poziom glukozy przez całą dobę. Reagujemy na bieżąco – przy wysokim poziomie pomaga ruch, przy niskim coś słodkiego. tłumaczy mama Neli

12-latka początkowo obawiała się badań, ale szybko oswoiła się z sytuacją i bardzo dojrzale podchodzi do choroby.

Gdy widzę, że poziom cukru jest za wysoki, robię przysiady, a gdy spada – sięgam po coś słodkiego, na przykład jabłko albo mus. Na początku bałam się badania, ale teraz cieszę się, że chorobę wykryto wcześnie, zanim się rozwinęła. mówi 12-letnia Nela

Program EDENT1FI ma potrwać do 2028 roku. 

Korzyści z udziału w badaniu:

• Bezpłatne badania przesiewowe – oznaczenie markerów autoimmunologicznych cukrzycy typu 1.
• Wczesne wykrycie ryzyka – możliwość podjęcia działań prewencyjnych przed wystąpieniem objawów.
• Dostęp do specjalistycznej opieki i edukacji – pomoc w monitorowaniu stanu zdrowia i odpowiedniego postępowania.
• Świadomość i bezpieczeństwo – uniknięcie nagłego rozwoju cukrzycy i ewentualnej kwasicy ketonowej.

W celu umówienia się na badanie przesiewowe wystarczy kontakt telefoniczny z wybraną przez państwa placówką:

• Piekary Śląskie
  NZOZ Medicare Sp. z o.o.
  ul. Bytomska 64 | tel. 797 405 027 /797 404 991
• Tarnowskie Góry
  NZOZ „BI-MED” Apteka Leśna Sp. z o.o.
  ul. Mickiewicza 8 / ul. Leśna 23
  tel. 571 326 152, 32 285 19 77 oraz 32 285 80 80
• Jastrzębie-Zdrój
  Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 2
  al. Jana Pawła II 7 | tel. 32 478 47 36/608-884-701
• Gliwice
  Szpital Miejski w Gliwicach Sp. z o.o.
  ul. Zygmunta Starego 20 | tel./32 46133 44 kontakt w godzinie 10-14
• Żory
  Miejskie Zakłady Opieki Zdrowotnej
  ul. Dąbrowskiego 20 | tel. 32 434 12 24, wew. 723/725
• Chorzów
  SP ZOZ Zespół Szpitali Miejskich
  ul. Truchana 7 | tel. 323490160, 32 3471271, 32 3471271
• Chorzów
  DIAB SERWIS POPENDA Sp. j.
  ul. Ryszki 51 | tel. 32 747 95 61
• Katowice
  Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka
  ul. Medyków 16 | tel. 32 207 18 00